ngaigapco-dmx-1200-44-1200x44-1585368216
Ung Thư Phổi Là Gì? Nguyên Nhân, Triệu Chứng, Chẩn Đoán Và Điều Trị Bệnh Ung Thư Phổi

Ung Thư Phổi: Nguyên Nhân, Triệu Chứng, Chẩn Đoán Và Điều Trị

 

1. Định Nghĩa Bệnh Ung Thư Phổi Là Gì?

Ung thư phổi là một trong những loại ung thư có tỉ lệ tử vong cao. Nói chung, chỉ có khoảng 14% trong số các bệnh nhân ung thư phổi có thể kéo dài mạng sống trên năm năm. Ung thư phổi được hình thành trong các mô tế bào của phổi, thường là trong các tế bào của ống dẫn khí.

Tùy theo loại tế bào ung thư, ung thư phổi chia làm hai nhóm chính là:

-Ung thư tế bào ở: chiếm tỉ lệ khoảng 20% các loại ung thư phổi, tỉ lệ sống sót sau năm năm chỉ có 5%. 

- Ung thư tế bào không nhỏ, lại được chia ra: 

  • Ung thư tế bào tuyến: chiếm tỉ lệ khoảng 40% các loại ung thư phổi, tỉ lệ sống sót sau năm năm là 17%.
  • Ung thư tế bào sừng: chiếm tỉ lệ khoảng 25% các loại ung thư phổi, tỉ lệ sống sót sau năm năm là 15%.
  • Ung thư tế bào lớn: chiếm tỉ lệ khoảng 15% các loại ung thư phổi, tỉ lệ sống sót sau năm năm là 11%.

- Ung thư phổi không phải tế bào ở thường gặp hơn ung thư phổi tế bào nhỏ (khoảng 80%) và nó thường phát triển và lan chậm hơn. Có ba loại ung thư không phải tế bào nhỏ chủ yếu. Chúng được đặt tên theo loại tế bào từ đó ung thư phát triển: Ung thư biểu mô tế bào vấy (còn được gọi là ung thư dạng biểu bì), ung thư biểu mô tuyến và ung thư biểu mô tế bào lớn.

2. Nguyên Nhân Bệnh Ung Thư Phổi

Các nhà nghiên cứu đã tìm ra một vài nguyên nhân dẫn đến ung thư phổi, hầu hết có liên quan tới việc sử dụng thuốc lá.

Khói thuốc lá

  • Hút thuốc lá là nguyên nhân gây ung thư phổi. Các  chất độc hại, được gọi là những tác nhân gây ung thư, có trong thuốc lá làm tổn hại tới các tế bào ở trong phổi. Dần dần, những tế bào này có thể trở thành ung thư. Sắc xuất một người hút thuốc bị ung thư phổi phụ thuộc  vào độ tuổi bắt đầu hút thuốc, thời gian hút thuốc, lượng thuốc lá hút trong một ngày và mức độ hít khỏi thuốc. Ngừng hút thuốc lá có thể làm giảm đáng kể nguy cơ ung thư phổi. Những người hút các loại thuốc lá khác và những người hút thuốc lá thụ động cũng có nguy cơ  tương tự. 

Radon

  • Radonlà một chất khí phóng xạ không màu, không mùi vị và không nhìn thấy bằng mắt thường trong tự nhiên có trong sỏi và đá. Nó có thể làm tổn hại tới phổi và từ đó có thể dẫn đến ung thư phổi. Những người làm việc trong hầm mỏ có thể tiếp xúc với khí radon. Hút thuốc lá còn làm nguy cơ mắc bệnh ung thư phổi tăng lên cao hơn ở những người đã có nguy cơ mắc căn bệnh này do tiếp xúc với khí, radon. Một bộ dụng cụ có bán ở các của hàng kim khí cho phép những người chủ nhà đo mức độ khí radon trong nhà của họ. Kiểm tra mức độ khí radon trong nhà là một công việc tương đối dễ dàng và ít tốn kém. Một khi vấn đề về khí radon đã được xử lý thì sự đe dọa của nó sẽ biến mất mãi mãi.

Amiăng

  • Amiănglà tên gọi của một nhóm các chất khoáng, có trong tự nhiên dưới dạng sợi và được sử dụng trong một số ngành công nghiệp. Sợi amiàng có thể dễ dàng bị đứt đoạn thành các hạt nhờ bay lơ lửng trong không khí và dính vào quần áo. Khi hít phải những hạt này chúng sẽ cư trú ở phổi, làm tổn hại tới tế bào và tăng nguy cơ ung thư phổi. Theo kết quả của các nghiên cứu những công nhân phải tiếp xúc với một lượng lớn chất amiăng có nguy cơ mắc ung thư phổi cao hơn gấp 3 đến 4 lần so với những công nhân không phải tiếp xúc với chất này. Sự tiếp xúc này đã dược thấy trong các ngành như đóng tàu, khai thác và sản xuất amiăng, sản xuất vật liệu cách điện và sửa chữa phanh. Nguy cơ mắc ung thư phổi ở những công nhân phải tiếp xúc với chất amiăng và hút thuốc còn cao hơn nữa. Những công nhân phải tiếp xúc với amiăng nên sử dụng những thiết bị bảo hộ lao động và từân tliủ những quy địiứi về thực liànli và an toàn lao động. 

Ô nhiễm

  • Các nhà nghiên cứu đã tìm ra mối liên hệ giữa bệnh ung thư phổi và sự phơi nhiễm với một số chất gây ô nhiễm Không khí nhất định, ví dụ như các sản phẩm phụ sinh ra trong quá trình đốt dầu diesel và những nhiên liệu hóa thạch khác. Tùy nhiên, mối quan hệ này vẫn chưa được xác định một cách rõ ràng và vẫn đang được tiếp tục nghiên cứu.

Tiền sử bản thân

  • Một người đã mắc ung thư phổi một lần có nguy cơ mắc ung thư phổi lần hai cao hơn, so với một người chưa bao giờ mắc bệnh ung thư phổi. Bỏ hút thuốc sau khi được chuẩn đoán ung thư phổi, có thể ngăn ngừa nguy cơ bị ung thư phổi lần hai. Các nhà nghiên cứu vẫn tiếp tục tim hiểu những nguyên nhân gây bệnh ung thư phổi, và tìm kiếm những cách thức để phòng chống căn bệnh này. Chúng ta đã biết rằng cách tốt nhất để phòng chống ung thư phổi, là bỏ hút thuốc lá (hoặc đừng bao giờ hút), càng bỏ hút thuốc lá sớm thì càng tốt. Thậm chí nếu bạn đã hút thuốc lá trong nhiều năm, thì việc bỏ hút thuốc cũng vẫn không bao giờ là quá muộn.

3. Triệu Chứng Bệnh Ung Thư Phổi

  • Ho không khỏi và ngày càng nặng hơn.
  • Thường xuyên thấy đau ngực.
  • Ho ra máu.
  • Khó thở, ngạt mũi, khàn giọng.
  • Viêm phổi và viêm phế quản tái đi tái lại.
  • Phù nề vùng mặt và cố.
  • Mất cảm giác ngon miệng hoặc giảm cân.
  • Mệt mỏi.

Những triệu chứng này có thể do ung thư phổi gây ra, hoặc cũng có thể do các bệnh lý khác gây ra, điều quan trọng là phải đến bác sĩ khám bệnh.  Đa số bệnh nhân ung thư phổi lúc đầu đều ho khan hoặc ho có đờm, thường vào buổi sáng. Ho kéo dài, các thuốc chống viêm, trị ho không có tác dụng. Một nửa số người bệnh ho ra ít máu lẫn đờm. Bệnh nhân ung thư cũng thường bị đau ngực. Thường không có điểm đau rõ rệt, đau bên có tổn thương giống viêm dầy thần kinh bên sườn. Có khi đau quanh bả vai, mặt trong cánh tay. Hiện tượng khó thở chỉ gặp khi khối u chèn ép hoặc làm tắc khí phế quản, gầy xẹp phổi, hoặc ung thư đã di căn màng phổi gây tràn dịch màng phổi. Ngoài ra, bệnh nhân còn bị khó nói hoặc nói giọng khàn do khối u chèn ép vào dầy thần kinh, khó nuốt do thực quán bị chèn ép, gầy sút, sốt nhẹ...

4. Chẩn Đoán Bệnh Ung Thư Phổi 

Để tìm ra nguyên nhân gây ra những triệu chứng, bác sĩ phải xem xét tiền sử của người bệnh, tiền sử hút thuốc, tiếp xúc với các chất ở môi trường tụ nhiên và môi trường lao động, tiền sử ung thư của gia đình. Bác sĩ khám bệnh và có thể cho chụp X-quang lồng ngực và làm các xét nghiệm khác. Nếu nghi ngờ ung thư phổi thì xét nghiệm tế bào trong đờm (quan sát dưới kính hiển vi những tế bào lấy từ mẫu dịch nhầy ở phổi khi ho) là một xét nghiệm đơn giản mà có thể có ích cho việc phát hiện ra bệnh ung thư. Để chuẩn đoán xác định ung thư phổi, bác sĩ phải nghiên cứu mô phổi. Sinh thiết - việc lấy một mẫu mô nhỏ ở phổi để chuyên gia mô bệnh học quan sát dưới kính hiển vi - có thể cho biết một nguời có bị ung thư hay không. Một số thủ thuật được thực hiện để có thể lấy được mẫu bệnh nhân này:

  • Nội soi phế quản:Bác sĩ đưa một ống soi phế quản (một ống nhờ có nguồn sáng) vào miệng hoặc mũi và luồn xuống khí quán, để quan sát các đường hô hấp. Qua ống này, bác sĩ có thể lấy các mẫu tế bào hoặc mẫu mô nhỏ.
  • Chục hút hằng kim:Một mũi kim được đâm xuyên qua thành ngực vào khối u để lấy mẫu mô. 
  • Chọc dịch màng phổi:Dùng kim lấy mẫu dịch bao quanh phổi để tìm tế bào ung thư. 
  • Mở lồng ngực:Đôi khi cần phải tiến hành phẫu thuật mở lồng ngực để chuẩn đoán ung thư phổi.

Việc chụp phổi bằng kỹ thuật X-quang thông thường, chụp cắt lớp vi tính hoặc chụp cộng hưởng từ có thể cho thấy khối u ở vị trí nào của phổi, kích thước bao nhiêu. Để chuẩn đoán đúng và phân loại ung thư, góp phân quyết định phưong pháp điều trị, cần xét nghiệm mô bệnh học và tế bào học. 

Để phát hiện sớm ung thư phổi, nam giới từ 40 tuổi trở lên, nếu nghiện thuốc lá kèm ho khan hoặc có đờm kéo dài nên đến bệnh viện 4 tháng một lần để chiếu chụp phổi, lấy đờm, dịch phế quản làm xét nghiệm tế bào học (5 - 8% số người đi khám được phát hiện ung thư phổi sớm), ở cả hai giới từ 40 tuổi trở lên, nếu có các dấu hiệu sút cân, ho kéo dài  hoặc ho ra máu, đau ngực, khó thở, khó nói hoặc khó nuốt thì cần đi khám và làm các xét nghiệm.

5. Cách Phòng Và Điều Trị Bệnh Ung Thư Phổi

Cách phòng ngừa ung thư phổi là tạo môi trường sống sạch đẹp, bầu không khí trong lành; không hút thuốc lá, điều trị khỏi những bệnh của phế quản, phổi như viêm phế quản mạn, lao phổi, ở tuổi 40 trở lên, nên đi khám bệnh, chụp X-quang phổi định kỹ 6 tháng hoặc 1 năm. Hiện không có một phương pháp điều trị riêng lẻ nào cho kết quả mĩ mãn mà  t thường phải phối hợp nhiêu phương pháp khác nhau tùy theo thể bệnh và giai đoạn của bệnh, nhưng nói chung kết quả điều trị ung thư phổi còn hạn chế. Một số phương pháp điều trị được áp dụng là:

  • Phẫu thuật nhằm loại bỏ khối u ra khỏi cơ thể trước khi nó di căn.
  • Tia xạ.
  • Hóa trị liệu.
  • Liệu pháp miễn dịch học.

Các phương pháp này thường được phối hợp với nhau để năng cao hiệu quả điều trị.

Giải phẫu

Mổ mở ngực: Lồng ngực sẽ được mở rộng ra bên cạnh sườn, lá phổi sẽ được làm xẹp tạm thời và thùy phổi bị bệnh sẽ được cắt bỏ. Cùng lúc, những hạch phổi và hạch trung thất cũng được lấy ra để xem có bị lây lan hay không.
Mổ nội soi lồng ngực dưói sự hướng dần của video: Lồng ngực cạnh sườn sẽ được mổ nhỏ để luồn ống soi video vào. Cách mổ này có thể mổ được tương tự như cách mổ lớn trong nhiều trường hợp. Vì vềt mổ nhỏ, nên thời gian lành bệnh nhanh hơn. 

Xạ Trị

Là cách dùng tia quang tuyến cực mạnh để đốt cháy tế bào ung thư. Tia sử dụng có thể là tia photon, electron, neutron hay proton. Những máy móc hiện đại sử dụng vi tính có thể giúp bác sĩ chuyên môn điều khiển tia xạ đến nơi bị bệnh một cách chính xác và giảm thiểu ảnh hướng của tia xạ đến những mô bình thường chung quanh và giảm thiểu những phản ứng phụ.

Chữa bệnh ung thư phổi bằng hóa chất

Những thuốc thường dùng: Gisplatin, Garboplatimun, Taxol, Taxotere, Etoposide, Vindesine, Navelbine, Gcmdtabine, Topotecan, Irinotecan là những thuốc .chích vào tĩnh mạch. 

Phản ứng phụ có thể xảy ra, nhưng thường chỉ nhẹ và sẽ khỏi sau khi trị bệnh xong. Ngoài ra, có thuốc để chữa hay phòng ngừa một số những phản ứng phụ. Các bác sĩ chuyên trị ung thư sẽ tùy theo trường hợp cho những thứ thuốc để chống lại phản ứng phụ. Những phản ứng phụ thông thường nhất tùy theo loại thuốc có thể xảy ra, gồm có:

  • Nôn mứa, ăn không ngon, bỏn, tiêu cháy.
  • Rụng tóc, tróc móng tay, móng chân.
  • Giảm năng lực.
  • Tay chân tê, đau nhức bắp thịt, khớp xương.
  • Thiếu bạch huyết cầu: dễ nhiễm trùng.
  • Thiểu hồng huyết cầu: mệt mỏi, tim đập nhanh...
  • Thiếu tiểu cầu: dễ bị cháy máu, vềt đó hay bầm trên da.

Chữa bệnh bằng thuốc theo mục tiêu

Hiện thời có hai thứ thuốc chữa theo mục tiêu là Iressa (Genhtinib) và Tarceva (Erlotinib) đã được chấp nhận dùng để chữa ung thư phổi loại ung thư tế bào nhỏ sau khi đã dùng ít ra một thứ thuốc khác. Iressa cũng được chấp nhận để dùng trước tiên trong việc chữa bệnh này. Đây là nghững thuốc uống và có ít phản ứng phụ hơn hóa chất trị liệu thông thường. Hai thuốc này tắc động vào mục tiêu là chất Tyrosine kinase của yếu tố di truyền HER-1/EGFR. Tyrosine kinase gia tăng sự phát triển của mô biểu bì và gia tăng sự tăng trưởng của tế bào ung thư phổi vốn phát xuất từ mô biểu bì. Qua sự ngăn chặn hoạt động của Tyrosine kinase trên sự phát triển biểu bì, Iressa và Tarceva có thể ngăn chặn sự phát  triển của tế bào ung thư. Phản ứng phụ thông thường nhất của hai thuốc này là tiêu chảy và bị các phản ứng về da như mụn. ngứa, đỏ, lột da, hay đóng vảy. Những triệu chứng này thường rất nhẹ, nhưng cũng có thể rất nặng và liều thuốc phải giảm đi hay ngưng hắn. Một điều đáng chú ý là, những bệnh nhân nào bị phản ứng về da, sẽ có cơ hội cao để  thuốc có hiệu nghiệm. 

Cách chữa tùy theo thời kỳ của bệnh  

Thời kỳ I a (ung thư dưới 3 cm, chưa vào hạch):

  • Giải phẫu cắt trọn thùy phổi bị bệnh. Cơ hội chữa lành sau 5 năm là 60 - 80%. Nếu không mổ được vì bất cứ lý do gì, bệnh có thể chữa bằng xạ trị. Không cần hóa chất trị liệu cho thời kỳ này. 

Thời kỳ I b (ung thư 3 - 5cm, chưa vào hạch):

  • Giải phẫu cắt trọn thùy phổi bị bệnh. Cơ hội chữa lành sau 5 năm là 40 - 50%. Nếu không mổ được, có thể chữa bằng xạ trị. Đối với bệnh nhân ở thời kỳ này, hóa chất trị liệu có thể gia tăng cơ hội sống còn toàn phân lên khoảng 15% cao hơn không có hóa chất.

Thời kỳ II (ung thư lớn thứ ba, hay đã vào hạch phổi, nhưng chưa vào hạch trung thất):

  • Giống như I b, cơ hội chữa lành 25 - 30% sau 5 năm. 


Thời kỳ III a (ung thư đã vào hạch trung thất cùng bên):

  • Sau hóa chất và xạ trị, mổ cắt trọn thùy phổi bị bệnh nếu được. Hóa chất trị liệu tiền giải phẫu và xạ trị có thể gia tăng cơ hội mổ được cho 60% bệnh nhân, và cơ hội sống được 3 năm cho nghững người này khoảng 25%.

Thời kỳ III b (đã vào hạch trung thất bên kia):

  • Cơ hội sống còn 5 năm 5 - 10%. Chữa bằng hóa chất trị liệu và xạ trị để giúp đỡ những triệu chứng bệnh và chỉ giúp gia tăng cơ hội sống còn 5 - 10%. Chữa bằng xạ trị cùng lúc với hóa chất, rồi đến hóa chất, phương pháp giải phẫu không có hiệu quả.

Thời kỳ IV (đã di căn):

  • Cơ hội sống còn 5 năm dưới 5%. Chữa bằng hóa chất trị liệu và xạ trị để giúp bớt những triệu chứng bệnh, chỉ giúp gia tăng cơ hội sống còn rất ít. Giải phẫu không có hiệu quả. Trị liệu bàng thuốc Iressa hay Tarceva có thể giúp sống lâu hơn nếu chịu thuốc.

Tarceva: Thuốc điều trị ung thư phổi giai đoạn cuối 

  • Các nhà khoa học Canada đã tổng hợp thành công dược phẩm mới Tarceva có khả năng kéo dài cuộc sống của những bệnh nhân ung thư phổi giai đoạn cuối. 
  • Kết quả thực nghiệm cho thấy những người ung thư phổi giai đoạn cuối vô phương cứu chữa đã sống thêm được 1 năm, thậm chỉ có người sống thêm được 2 năm. Kết quả có được là do những  bệnh nhân này đã sử dụng dược phẩm Tarceva với liều lượng 1 viên/ngày. 
  • Dược phẩm Tarvceva có tác dụng làm chậm sự phát triển của các tế bào ung thư do can thiệp trực tiếp vào quá trình phân chia của tế bào này. 
  • Thuốc Tarvceva kéo dài cuộc sống của các bệnh nhân, làm giảm những cơn đau, thở được sâu hơn và đỡ ho. Thuốc chỉ gây tắc động phụ  là tiêu chảy và phát ban, những bệnh lý dễ khắc phục và dễ kiểm soát. 
  • Các nhà khoa học coi thành tựu tổng hợp được dược phẩm Taiceva là một bước tiến quan trọng và là một hướng đi mới trong nghiên cứu phát triển thuốc chữa bệnh ung thư.

6. Máy Khí Dung Hỗ Trợ Chữa Bênh Ung Thư Phổi.

Nếu cần sự trợ giúp của máy khí dung các bạn có thể tham khảo Tại Đây. Trong quá trình điều trị khi bênh nhân cần thở khí dung thì các bạn nên biết loại nào là tốt nhất phù hợp với lứa tuổi, chúng tôi xin mách bạn 1 loại đó là:  máy khí dung Nova hiện đang rất phổ biến và được bác sĩ và bênh nhân tin dùng.

Xem thêm: 

Các bênh về phổi: Nguyên Nhân, Triệu Chứng, Chẩn Đoán Và Điều Trị